Fundacja Instytut Edukacji Kreatywnej INEK

 

             „Los sprzyja umysłom dobrze przygotowanym”
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                   
  
Ludwik Pasteur



      

 

Zaangażowanie i atrakcyjne nauczanie

 

Charyzmatyczny nauczyciel ma w sobie potężną siłę – nic tak nie motywuje uczniów jak zarażanie ich swoją pasją. W swojej pracy trenera i metodyka spotkałam wielu takich nauczycieli. Ich podejście było tak niezwykłe, że uczniowie już od pierwszych minut lekcji byli uskrzydleni, wzruszeni i czuli się ważni. Jaki jest sekret charyzmatycznego nauczyciela?

Sekret tkwi w postawie – charyzmatyczny jest ten, który ma radosne usposobienie, jest ciepły, życzliwy, lubi swoją pracę i lubi uczniów, traktuje ich podmiotowo, przejmuje się nimi, rozmawia o ich życiu, dba o ich potrzeby. Ponadto jest dojrzały emocjonalnie, konsekwentny, szczery i otwarty, chętnie dzieli się swoimi doświadczeniami, opowiada pozytywnie o sobie,
o świecie i o swojej dziedzinie. Dba o atrakcyjność metod i miejsca nauczania oraz pozwala uczniom na ich własną inicjatywę w tym względzie, chociażby o ozdabianie ścian. Jest twórczy – sypie pomysłami jak z rękawa, ma do siebie dystans, nie boi się, że jego pomysły mogą być ocenione jako głupie, za pomocą paska od spodni demonstruje maluchom, jak porusza się wąż. Raczej obserwuje i naprowadza, niż pokazuje palcem.

Zaangażowany nauczyciel nadaje sens nauce. Budzi u uczniów nie tylko motywację wewnętrzną, traktując ich przyjaźnie i z szacunkiem, ale też motywację poznawczą, czyli zaciekawienie przedmiotem. Młodość charakteryzuje się tym, że uczeń jest otwarty na nowe idee, daje się dość łatwo kształtować. Młodzi ludzie wręcz domagają się nowych bodźców i informacji
o świecie. Zatem zaangażowany nauczyciel jest tym samym angażujący - stawia siebie samego za wzór, może modelować proces uczenia się. Jest jak przewodnik, który pomaga, wspiera i daje uczniowi pole do osobistego odkrywania wiedzy. Na początku zajęć aktywizuje i zaciekawia uczniów, a nie straszy ilością nauki lub szantażuje pracą domową. Dobry nauczyciel ma z uczniem kontakt partnerski albo autorytatywny. Autorytatywny model komunikacji z uczniem oznacza przede wszystkim szacunek do niego jako pełnoprawnej osoby. Nauczyciel taki nie wymaga bezwarunkowo, ale przedstawia swoje oczekiwania i jest skłonny do kompromisu. Wspólnie ustala reguły i konsekwentnie ich się trzyma, dając w ten sposób uczniom wzorzec do naśladowania. Najważniejsze w podejściu do uczniów to hasło: ja szanuję ciebie, a ty szanujesz mnie. Nie narzuca dyscypliny, ani nie zmusza do posłuszeństwa, ale tłumaczy dlaczego określone zachowanie jest lepsze od innego. Wyjaśniając i pokazując na przykładach skutki różnych zachowań, uczy empatii oraz odpowiedzialności.

To tylko tyle, czy aż tyle? Myślę, że taki obraz charyzmatycznej osoby nie jest mało realistyczny. Jeśli wciąż chcemy się rozwijać i chcemy traktować naszą pracę jako pasję, nie da się być nikim innym jak tylko zaangażowanym nauczycielem. Można się tego nauczyć.

Dorota Kondrat – metodyk, trener, nauczyciel

 

 

              

Przy okazji tego tematu polecamy nową pozycję w języku angielskim, którą można zakupić lub otrzymać jako grant (szczegóły na stronie: http://engagedteaching.org/).

Książka „The 5 dimensions of engaged teaching” – 5 wymiarów zaangażowanego nauczania mówi o tym, że to nie tyle metodologia, co właściwe podejście jest istotne w  byciu dobrym i spełnionym nauczycielem. Zaangażowane nauczanie obejmuje:

Angażowanie siebie – samoświadomość

Kultywowanie otwartości

Bycie obecnym tu i teraz

Wyznaczanie granic z poszanowaniem obustronnym

Rozwijanie kompetencji emocjonalnych

Książka podaje liczne przykłady: badania, opowieści, ćwiczenia i zasady, które pomogą nauczycielom, trenerom, dyrektorom szkół w rozwijaniu się. Więcej w języku angielskim znajdziesz tutaj

Tu można przeczytać recenzję książki z masą praktycznych przykładów autorstwa Krzysztofa Jaworskiego: czytaj